Resmî Gazete
Sayı : 29615
YÖNETMELİK
Başbakanlık (Hazine Müsteşarlığı)’tan:
BİREYSEL EMEKLİLİK SİSTEMİNDE DEVLET KATKISI HAKKINDA YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve kapsam
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, bireysel emeklilik
sisteminde katılımcıların katkı paylarına karşılık olarak ödenecek devlet
katkısının hesaplanmasına, ödenmesine, yatırıma yönlendirilmesine, hak
edilmeyen tutarlar ile haksız ödendiği tespit edilen tutarların kapsamına,
iadesine veya mahsup edilmesine ve devlet katkısıyla ilgili diğer işlemlere
ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.
Dayanak
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, 28/3/2001 tarihli ve 4632
sayılı Bireysel Emeklilik Tasarruf ve Yatırım Sistemi Kanununun ek 1 inci
maddesine ve 13/6/2012 tarihli ve 6327 sayılı Bireysel Emeklilik Tasarruf ve
Yatırım Sistemi Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde
Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun geçici 2 nci maddesine dayanılarak
hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Birikim: Devlet katkısı hesabındaki tutarlar hariç,
katılımcının bireysel emeklilik hesabında bulunan toplam tutarı,
b) Devlet katkısı: 4632 sayılı Kanunun ek 1 inci maddesine
göre Devlet tarafından katılımcının bireysel emeklilik hesabına ödenen tutarı,
c) Devlet katkısı hesabı: Münhasıran devlet katkısına
ilişkin tutarların izlendiği, katılımcının bireysel emeklilik hesabı
kapsamındaki alt hesabı,
ç) Emeklilik gözetim merkezi: 4632 sayılı Kanuna göre
Müsteşarlıkça emeklilik gözetim merkezi olarak görevlendirilen tüzel kişiyi,
d) Fon: Emeklilik yatırım fonunu,
e) Hak kazanılmayan devlet katkısı: Kanunun ek 1 inci
maddesine göre, sistemden ayrılan katılımcının devlet katkısı hesabındaki,
genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere şirketlerce iade edilmesi gereken tutarı,
f) Haksız devlet katkısı: Ödenmemesi gerekirken ödenmiş
olduğu tespit edilen devlet katkısı tutarını,
g) Kanun: 4632 sayılı Bireysel Emeklilik Tasarruf ve Yatırım
Sistemi Kanununu,
ğ) Katılımcı: Emeklilik sözleşmesine kendi ad ve hesabına
taraf olan gerçek kişiyi,
h) Katkı payı: Emeklilik sözleşmesine göre şirkete ödenen,
giriş aidatı hariç, tasarrufa yönelik tutarı,
ı) Müsteşarlık: Hazine Müsteşarlığını,
i) Sözleşme: 4632 sayılı Kanun kapsamında yapılan emeklilik
sözleşmesini,
j) Şirket: 4632 sayılı Kanuna göre kurulmuş emeklilik
şirketini,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Devlet Katkısının Hesaplanması ve Ödenmesi
Devlet katkısının hesaplanması
MADDE 4 – (1) Devlet katkısı, şirketler tarafından emeklilik
gözetim merkezine iletilen bilgiler esas alınarak, emeklilik gözetim merkezi
tarafından hesaplanır.
(2) Şirketler, işverenler tarafından ödenenler hariç,
Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı katılımcılar ile 29/5/2009 tarihli ve 5901 sayılı
Türk Vatandaşlığı Kanununun 28 inci maddesi kapsamındaki katılımcılar adına
ödenen katkı payına ilişkin veriler ile devlet katkısı hesaplamasına esas diğer
verilerin, emeklilik gözetim merkezince belirlenen içerik, format ve yönteme
göre en geç kaydın oluştuğu günü takip eden iş gününde saat 14:00’e kadar
emeklilik gözetim merkezine gönderimini tamamlar. Şirketler, bu verileri doğru,
eksiksiz ve tutarlı olarak emeklilik gözetim merkezine bildirmekle yükümlüdür.
Emeklilik gözetim merkezi, verilerin, belirlenen içerik, format ve yönteme göre
gönderildiğini ve tutarlılığını kontrol eder, aykırılık saptanan verileri
düzeltilmek üzere şirketlere gönderir.
(3) Şirketler, katkı payının ödendiği ayın sonunu takip eden
dokuzuncu iş günü sonuna kadar, ilgili ay içinde gönderdiği tüm verilerin tutarlılığına
ve doğruluğuna ilişkin nihai kontrolünü tamamlar ve tutarlılığını veya
doğruluğunu sağlayamadıkları verileri kayıt kesinleştirme öncesi emeklilik
gözetim merkezine bildirir. İlgili gün sonu itibarıyla kayıtların kesinleştiği
kabul edilir. Emeklilik gözetim merkezi tarafından yapılan kontrol uyarınca
gerçekleştirilen düzeltmeler hariç, bu tarihten sonra yapılacak değişiklikler,
yeni gönderilecek veriler ile bu tarihe kadar şirket tarafından tutarlılığı,
doğruluğu sağlanamayan ya da devlet katkısı hesabı yapılmasına imkan vermeyecek
şekilde gönderilen veriler, ilgili katkı payının ödendiği aya ilişkin devlet
katkısı hesaplamasında dikkate alınmaz.
(4) Emeklilik gözetim merkezi, kayıt kesinleştirme tarihini
takip eden altı iş günü içinde Müsteşarlıkça belirlenen kontrol listesinde
belirtilenler dahil gerekli tüm kontrolleri yapar ve şirket ile emeklilik
gözetim merkezi arasında, ikinci ve üçüncü fıkraya göre aykırılık tespit
edilmeyen veriler üzerinden bir mutabakat belgesi, elektronik imza ya da ıslak
imza kullanılarak imzalanır. Bu fıkrada belirtilen süre içinde, mutabakat
belgesini imzalamayan şirket nezdindeki tahsilatlar için devlet katkısı
hesaplanmaz ve katılımcının diğer şirketlerde sözleşmesi var ise devlet katkısı
limiti, katılımcının ilgili sözleşmelerine ödediği katkı payı tutarları için
kullanılır. Söz konusu tahsilatların imzalanan müteakip mutabakat belgelerine
konu olması durumunda, bu tahsilatlar ilgili hesap dönemi için katılımcının
kalan limiti dahilinde hesaplamaya dahil edilir. Mutabakat belgesinde yer
alması gereken asgari hususlar Müsteşarlıkça belirlenir.
(5) Ödendiği aya ilişkin devlet katkısı hesaplamasına dahil
edilmemiş veya devlet katkısı hesabına dahil edilmekle birlikte tamamen veya
kısmen devlet katkısı almamış yahut sehven haksız devlet katkısı bildirimine
konu edilmiş katkı payı ödemeleri, katkı payı tahsilatının şirket hesaplarına
nakden intikal ettiği ayın sonunu müteakip bir yılı aşmamak üzere, takip eden
dönemlerde yapılacak devlet katkısı hesaplamasında dikkate alınır. İlgili
ödemelerden mutabakatta hatalı olarak belirlenmiş olanların tekrar hesaplamaya
dahil edilebilmesi için, şirketler tarafından söz konusu ödemeye ilişkin
hesaplama talebinin, ilgili tahsilatın şirket hesaplarına nakden intikal ettiği
ayın sonunu müteakip bir yılı aşmamak üzere, emeklilik gözetim merkezine
iletilmesi gerekir. Bu gecikme nedeniyle katılımcının maruz kaldığı bir zarar
oluşması durumunda, bu zarar ilgili şirket tarafından karşılanır.
(6) Emeklilik gözetim merkezi, şirketlerle imzaladığı
mutabakat belgelerine konu verileri kullanarak, sözleşme bazında ödenen katkı
paylarını Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları için Türkiye Cumhuriyeti kimlik
numaralarına, 5901 sayılı Kanunun 28 inci maddesi kapsamındaki katılımcılar
için ilgili kimlik numaralarına göre katılımcı bazında konsolide eder ve
katılımcı bazında ödenen katkı payının yüzde yirmi beşini devlet katkısı olarak
hesaplar. 5901 sayılı Kanunun 28 inci maddesi kapsamındaki katılımcılar için,
şirketin katılımcılara devlet katkısı ödenmesi için sorumluluğu, katılımcıların
durumlarını tevsik eden ilgili belgelerini şirkete ibraz ettiği tarih itibari
ile başlar. Devlet katkısı hesabında 5 inci maddede yer alan limite kadar olan
katkı payı tutarları dikkate alınır. Bir katılımcının birden fazla sözleşmesi
olması durumunda, sözleşme bazında devlet katkısı, ilgili ayda sözleşme başına
ödenen katkı paylarının ağırlığı dikkate alınarak hesaplanır ve toplam devlet
katkısı katılımcının sözleşmelerine paylaştırılır.
(7) Emeklilik gözetim merkezi, kayıt kesinleştirmeyi
müteakip on iş günü içinde, katılımcı bazında hesapladığı devlet katkısı
bilgilerini ilgili şirkete, şirket bazında ödenecek devlet katkısı bilgilerini
ise hesap formu ile birlikte Müsteşarlığa gönderir. Hesap formunda yer alacak
hususlar Müsteşarlıkça belirlenir.
(8) Devlet katkısının hesaplanmasında, Türkiye Cumhuriyeti
vatandaşı olanlar ile 5901 sayılı Kanunun 28 inci maddesi kapsamındaki
katılımcılar adına ödenen ve şirket hesaplarına nakden intikal etmiş olan katkı
payı ödemeleri dikkate alınır. Şirketçe katılımcı hesabına yapılan ödemeler, ek
faydalar, işveren grup emeklilik sözleşmesinden hak kazanılarak transfer
yoluyla aktarılan tutarlar, başka bir şirketten aktarımla gelen tutarlar,
işverenler tarafından yapılan katkı payı ödemeleri, kime ait olduğu belli
olmayan katkı payı ödemeleri, Kanunun geçici 1 inci maddesinin beşinci fıkrası
kapsamında aktarılan tutarlar, emeklilik gözetim merkezine vefat ettiği verisi
iletilmiş olan katılımcılar için vefat tarihinden sonra nakden şirket
hesaplarına intikal eden katkı payı ödemeleri ile emeklilik hakkının
kullanılmasıyla birlikte hesap birleştirme işlemine dahil edilmesi gerektiği
halde dahil edilmeyerek yürürlükte kalan sözleşmelere, emeklilik hakkının
kullanıldığı sözleşmenin sonlandığı tarihten itibaren yapılan ödemeler
hesaplamaya dahil edilmez. Bireysel ve gruba bağlı bireysel emeklilik
sözleşmeleri kapsamında, işverenlerin, katkı payı ödemelerine ilişkin
operasyonel işlemlere yalnızca aracılık yaptığı katkı payı tutarları devlet
katkısı hesabında dikkate alınır. Kredi kartı ile yapılan ödemelerin devlet
katkısı hesaplamasına dahil edilmesi için katkı payının nakden şirket
hesaplarına intikal etmiş olması gerekir.
(9) Devlet katkısına ilişkin yapılacak işlemlerle ilgili
olarak, şirketler ile emeklilik gözetim merkezi arasında operasyonel süreci ve
koşulları belirleyen bir protokol imzalanır.
Azami limit hesabı
MADDE 5 – (1) Devlet katkısı uygulamasına ilişkin hesaplama
dönemi bir takvim yılıdır. Bir katılımcı için bir hesaplama döneminde ödenen ve
devlet katkısı tutarının hesaplanmasına esas teşkil eden katkı paylarının toplamı,
ilgili takvim yılı için belirlenen yıllık toplam brüt asgari ücret tutarını
aşamaz. Yıllık toplam brüt asgari ücretin hesaplanmasında, yılın ilk ve ikinci
altı aylık dönemleri için belirlenen brüt asgari ücret tutarları ayrı ayrı
dikkate alınır. Yıllık brüt asgari ücret tutarı, ilgili hesaplama dönemine
ilişkin olarak on altı yaşından büyükler için açıklanan brüt asgari ücret
dikkate alınarak hesaplanır.
(2) Bir katılımcının emeklilik sözleşmesini sonlandırarak
sistemden ayrılması sonucunda hak edilmeyen devlet katkılarının iade edilmesi,
aynı takvim yılında yürürlükte olan diğer sözleşmeleri için devlet katkısı
hesaplamasına esas kalan limitini artırmaz. Cayma işlemine konu olan
sözleşmeler için bu hüküm uygulanmaz.
(3) Bir katılımcının bir takvim yılına ilişkin devlet
katkısı hesaplamasına esas limiti, ilgili yıla ait haksız olarak ödendiği
tespit edilen devlet katkısı tutarı kadar artırılır.
(4) Devlet katkısı hesaplamasında, katkı payının şirket
hesaplarına nakden intikal ettiği yıldaki limit esas alınır.
Devlet katkısının ödenmesi
MADDE 6 – (1) Müsteşarlık, hesaplanan devlet katkısını,
emeklilik gözetim merkezi tarafından gönderilen hesap formuna istinaden ödeme
belgesinin düzenlenmesini müteakip beş iş günü içinde emeklilik gözetim
merkezinin hesabına öder. Emeklilik gözetim merkezi, Müsteşarlık tarafından
gönderilen devlet katkısını, en geç hesaplarına intikal ettiği günü takip eden
iş günü şirketlerin hesaplarına öder.
(2) Şirketler, katılımcılara ait devlet katkısını, en geç
hesaplarına intikal ettiği günü takip eden iş günü, devlet katkısının yatırıma
yönlendirilmesinde kullanılan fon için alım talimatını vererek yatırıma
yönlendirir. Bu tutarlar, alım talimatı verilen fon paylarının takası
gerçekleşene kadar, fonun saklayıcı kuruluş nezdinde açılan özel hesabında
bloke şekilde tutulur. Devlet katkısının şirket hesaplarına intikal ettiği gün
itibarıyla, aktarım veya sistemden ayrılma işlemi nedeniyle katılımcının
fonlarına ilişkin satış talimatı verilmişse, katılımcının devlet katkısı
yatırıma yönlendirilmez, satılan fon paylarından nakde dönüşen tutara ilave
edilir. Şirketler, devlet katkısının yatırıma yönlendirilmesine ilişkin talimat
kayıtlarını muhafaza eder ve denetime hazır halde bulundurur. Hesabına intikal
eden devlet katkısının zamanında yatırıma yönlendirilmemesi nedeniyle oluşacak
zarar şirket tarafından karşılanır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Devlet Katkısı Hesabına Dair İşlemler
Şirketler arası aktarım
MADDE 7 – (1) Katılımcının, bir şirkette bulunan bireysel
emeklilik hesabındaki birikimlerinin başka bir şirkete aktarılması durumunda,
devlet katkısı hesabındaki tutarlar da 9/11/2012 tarihli ve 28462 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan Bireysel Emeklilik Sistemi Hakkında Yönetmeliğin şirketler
arası aktarım hakkındaki hükümleri dikkate alınarak katılımcının birikimleriyle
birlikte yeni şirkete aktarılır. Şirket, katılımcının birikimini oluşturan fon
paylarının nakde dönüşme sürelerini dikkate alarak devlet katkısı hesabındaki
fon paylarının satışını gerçekleştirir, en geç fon paylarının nakde dönüştüğü
günü takip eden iş günü saat 15:00’e kadar ilgili tutarı ve aktarıma ilişkin
verileri aktarım yapılacak şirkete aktarır. Aktarım yapılan şirket, bu tutarı,
en geç hesaplarına intikal ettiği günü takip eden iş günü, devlet katkısına
ilişkin fon paylarının alım talimatını vererek yatırıma yönlendirir. Bu
tutarlar, alım talimatı verilen fon paylarının takası gerçekleşene kadar, fonun
saklayıcı kuruluş nezdinde açılan özel hesabında bloke şekilde tutulur.
(2) Katılımcının, önceki şirketinde ödediği katkı payları
nedeniyle hesabına henüz intikal etmemiş bir devlet katkısı bulunması halinde
bu tutar en geç, şirkete ödendiği günü takip eden iş günü katılımcının yeni
şirketine aktarılır.
(3) Bu madde kapsamındaki aktarım ve yatırıma yönlendirme
yükümlülüklerinin zamanında yerine getirilmemesi nedeniyle oluşan zarar şirket
tarafından karşılanır.
Ayrılma ve hak kazanılmayan tutarların iadesi
MADDE 8 – (1) Katılımcının, sözleşmesini sonlandırması
halinde, Kanunun ek 1 inci maddesine göre devlet katkısı hesabındaki hak
kazanılan tutarlar, bireysel emeklilik hesabındaki birikimleri ile birlikte
Bireysel Emeklilik Sistemi Hakkında Yönetmeliğin sistemden ayrılmaya ilişkin
hükümleri dikkate alınarak kendisine ödenir.
(2) Emeklilik hakkı kazanılmış olmakla birlikte bu hak kullanılmadan
ya da vefat veya malûliyet dışındaki bir nedenle sözleşmenin sonlanması
halinde, Kanunun ek 1 inci maddesine göre devlet katkısı hesabındaki hak
kazanılmayan tutarlar, genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere aşağıda belirtilen
işlemler takip edilerek iade edilir.
(3) Şirket, katılımcı tarafından gönderilen ayrılma talep
formunun kendisine intikalini müteakip on beş iş günü içinde, katılımcının
devlet katkısı hesabındaki fon pay adet ve tutar verisinin ve hesapladığı hak
kazanma oranının emeklilik gözetim merkezi kayıtları ile uyumlu olduğunu teyit
eder. Katılımcının devlet katkısı hesabındaki fon pay adet ve tutar verisi ve
hesaplanan hak kazanma oranı, emeklilik gözetim merkezi kayıtları ile uyumlu
değil ise, uyumsuzluğa neden olan hataların düzeltilerek teyidin sağlanması
gerekir. Emeklilik gözetim merkezi, bu uyumun teyidi amacıyla şirketlerin
emeklilik gözetim merkezi nezdinde tutulan kayıtlara uzaktan erişimi için
gerekli altyapıyı kurar. Ayrılma işlemi gerçekleştirilmeden önce katılımcının sistemden
ayrılmaktan vazgeçmesi durumunda şirket, katılımcının bu yöndeki talebinin
kendisine ulaştığı tarihi takip eden iş günü emeklilik gözetim merkezini
bilgilendirir.
(4) Şirket, üçüncü fıkrada belirtilen teyidi sağlamasını
müteakip katılımcının birikimini oluşturan fon paylarının nakde dönüşme
sürelerini dikkate alarak, devlet katkısı hesabındaki fon paylarının satım
talimatını verir.
(5) Şirket, fon paylarının nakde dönüştüğü gün, ilgili
tutarı genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere Müsteşarlık hesaplarına öder.
Şirket bu ödemelere ilişkin bilgiyi, ödemelerin yapıldığı aya ilişkin kayıt
kesinleştirme tarihine kadar emeklilik gözetim merkezine gönderir. Emeklilik
gözetim merkezi, kendisine yapılan bildirim ve iletilen veriler kapsamında
Müsteşarlık hesaplarına ödenen tutarların kendi kayıtları ile uyumunu ve
doğruluğunu kontrol eder. Ödenmediği veya eksik ödendiği tespit edilen
tutarlar, ödenmesi gereken tarihten itibaren 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı
Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51 inci maddesinde belirtilen
gecikme zammı oranına göre hesaplanan faiziyle birlikte 6183 sayılı Kanun
hükümlerine göre tahsil edilmek üzere emeklilik gözetim merkezi tarafından
ilgili vergi dairesine aylık olarak bildirilir.
(6) Şirketler, emeklilik gözetim merkezi tarafından, beşinci
fıkra kapsamında vergi dairesine bildirilen tutarların vergi dairesine
ödenmesine ilişkin bilgileri, aylık olarak emeklilik gözetim merkezine
gönderir.
Haksız olarak yapılan ödemelere ilişkin işlemler
MADDE 9 – (1) Şirketler, devlet katkısına esas teşkil eden
katkı paylarının doğru hesaplanması ve kendi altyapı ve operasyonlarından
kaynaklanan hataların önlenmesi için gerekli tedbirleri alır.
(2) Haksız olarak ödendiği tespit edilen devlet katkısı,
ödeme tarihinden itibaren 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesinde belirtilen
gecikme zammı oranına göre hesaplanan faiziyle birlikte 6183 sayılı Kanun
hükümlerine göre tahsil edilmek üzere emeklilik gözetim merkezi tarafından
ilgili şirketin bağlı olduğu vergi dairesine ve şirkete aylık olarak
bildirilir.
(3) Şirketler, emeklilik gözetim merkezi tarafından, ikinci
fıkra kapsamında vergi dairesine bildirilen tutarların vergi dairesine
ödenmesine ilişkin bilgileri, aylık olarak emeklilik gözetim merkezine
gönderir.
(4) Kendisine haksız olarak devlet katkısı ödendiği tespit
edilen bir katılımcıya ait devlet katkısı, mutabakat belgesi ekinde yer alan
veriler uyarınca emeklilik sözleşmesinin en son bulunduğu ilgili şirket
tarafından, herhangi bir tarihte, ilgili fon payları satılarak katılımcının
devlet katkısı hesabından geri alınabilir.
Fazla ödemelerin iadesi
MADDE 10 – (1) Müsteşarlık hesabına şirketlerce yapılan
fazla ödemeler iade edilir. Fazladan ödenen tutarlar için faiz ödenmez. Bu
konudaki esas ve usuller Müsteşarlıkça belirlenir.
Devlet katkısının yatırıma yönlendirilmesi
MADDE 11 – (1) Şirket, münhasıran devlet katkısının yatırıma
yönlendirilmesi amacıyla aşağıda belirtilen portföy sınırlamalarına uyan,
kendisi tarafından veya başka bir emeklilik şirketince kurulmuş bir fon
tanımlar. Şirket, alternatif yatırım araçlarına yönelik tercihte bulunan
katılımcılar için ayrı bir fon tanımlayabilir. Devlet katkılarının;
a) Asgari yüzde yetmiş beşi, ilgisine göre Hazine
Müsteşarlığınca veya Hazine Müsteşarlığı Varlık Kiralama Şirketlerince ihraç
edilen Türk Lirası cinsinden borçlanma araçlarında, gelir ortaklığı
senetlerinde veya kira sertifikalarında,
b) Azami yüzde yirmi beşi;
1) Türk Lirası cinsinden mevduatta, katılma hesabında,
borsada işlem görmesi kaydıyla bankalar tarafından çıkarılan borçlanma
araçlarında veya kaynak kuruluşu bankalar olan varlık kiralama şirketlerince
ihraç edilen kira sertifikalarında,
2) BİST 100 endeksindeki veya BİST katılım endeksindeki
hisse senetlerinde,
değerlendirilir.
(2) Birinci fıkranın (b) bendinin (1) ve (2) numaralı alt
bentlerinin her biri için fon portföyünün yüzde onbeşinden fazla yatırım
yapılamaz.
(3) Fon portföyüne, BİST repo-ters repo pazarında
gerçekleştirilen ters repo sözleşmeleri dâhil edilebilir ve fon varlıkları
Takasbank para piyasasında değerlendirilebilir. Bu şekilde değerlendirilecek
tutarlar fon portföyünün yüzde birini aşamaz.
(4) Devlet katkılarının yatırıma yönlendirileceği fona
ilişkin giderlerin karşılanması için fondan gider kesintisi yapılabilir. Bu
kapsamda yapılacak toplam kesinti, fon işletim giderine ilişkin kesinti dâhil,
günlük yüz binde biri (yıllık %0,365) geçmeyecek şekilde fon içtüzüğünde
belirlenir.
(5) Devlet katkılarının yatırıma yönlendirilmesi amacıyla
tanımlanan fonun yönetiminde aşağıdaki portföy sınırlamaları uygulanır.
a) Tek bir bankada mevduat veya katılma hesabı olarak
değerlendirilebilecek tutar fon portföyünün yüzde üçünü aşamaz.
b) Tek bir banka tarafından ihraç edilen borçlanma araçları
ve kira sertifikalarına fon portföyünün binde onbeşinden fazlası yatırılamaz.
c) Tek bir hisse senedine fon portföyünün yüzde birinden
fazla yatırım yapılamaz.
(6) İlgili fonun yönetiminde, bu maddede belirtilen fon
portföyüne alınacak varlıklara ilişkin oranlara ek olarak, 13/3/2013 tarihli ve
28586 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Emeklilik Yatırım Fonlarının Kuruluş ve
Faaliyetlerine İlişkin Esaslar Hakkında Yönetmelikte yer alan ve bu maddede
belirtilmeyen diğer ilgili portföy sınırlamaları da dikkate alınır.
(7) Şirket, fondaki varlıkların değerinde, fiyat
hareketleri, rüçhan haklarının kullanılması ve benzer sebeplerle dördüncü
fıkrada yer alan sınırlama hariç yukarıda belirtilen oransal sınırlamaların
ihlal edilip edilmediğini aylık olarak kontrol eder ve bu şekilde ihlal edilen
oranların on iş günü içinde düzeltilmesini sağlar.
(8) Fon içtüzüğünde belirlenen günlük kesinti oranına
karşılık gelen yıllık oranın aşılıp aşılmadığı şirket tarafından her hesaplama
dönemi sonunda kontrol edilir. Bu kontrol, fon içtüzüğünde yer alan yıllık
kesinti oranı ve o yıl için hesaplanan günlük ortalama fon net varlık değerine
göre yapılır. Şirket tarafından yapılan kontrolde fon içtüzüğünde belirlenen
oranların aşıldığının tespiti halinde, aşan tutar ilgili dönemi takip eden beş
iş günü içinde şirketçe fona iade edilir.
Devlet katkısına hak kazanma
MADDE 12 – (1) Emeklilik sözleşmesinin emeklilik hakkının
kullanılarak ya da vefat veya maluliyet nedeniyle sonlandırılması durumunda
katılımcı, devlet katkısı hesabındaki tutarların tümüne hak kazanır.
(2) 1/1/2013 tarihinden sonra emeklilik sözleşmesinin
sistemde geçirdiği sürenin üç yıldan altı yıla kadar olması durumunda
katılımcı, devlet katkısı hesabındaki tutarların yüzde onbeşine, altı yıldan on
yıla kadar olması durumunda yüzde otuzbeşine, on yıl ve daha fazla olması
durumunda ise yüzde altmışına hak kazanır. Hesaplamalar, emeklilik sözleşmesi
bazında yapılır. Süre hesabında, sözleşmeye ait fon paylarına ilişkin son satım
talimatının verildiği tarih dikkate alınır.
(3) Devlet katkısının şirket hesaplarına intikal ettiği gün
itibarıyla, katılımcının ilgili sözleşmesine ait devlet katkısı hesabında
herhangi bir tutar bulunmaması halinde, süre hesabında, sözleşmeye ait diğer
fon paylarına ilişkin son satım talimatının verildiği tarih dikkate alınır.
(4) İşveren grup emeklilik sözleşmesi kapsamında geçirilen
süreler, emeklilik durumu hariç, devlet katkısına hak kazanmaya esas süre
hesabında dikkate alınmaz.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
İşlemlerde sorumluluk
MADDE 13 – (1) Şirketler ve emeklilik gözetim merkezi,
devlet katkısının hesaplanması, bildirimi, kontrolü ve ödenmesine dair
yükümlülükler ile bu Yönetmelikte belirtilen diğer yükümlülüklerinin doğru,
zamanında ve bu Yönetmelik hükümlerine uygun bir şekilde gerçekleştirilmesini
sağlamak üzere bir kontrol sistemi oluşturur.
(2) Şirketler, devlet katkısı uygulamasına ilişkin işlemler
ile kendi bünyelerindeki katılımcıların sözleşme bazında devlet katkısı
hesabındaki tutarlara hak kazanımı sürelerinin mevzuatta öngörüldüğü şekilde
takibi için gerekli teknik altyapıyı kurar.
(3) Denetim birimlerince yapılan denetim sonucunda; şirketin
veya emeklilik gözetim merkezinin bu Yönetmelikte belirlenen yükümlülüklerini
yerine getirmemesi sonucu oluştuğu tespit edilen kamu zararı, ilgili kuruluş
adına borç dosyası açılarak takip edilir ve tahsilat, adına borç kaydı açılan
kuruluştan yapılır.
(4) Müsteşarlığın ilgili harcama biriminin sorumluluğu,
devlet katkısının hesap formunda bildirilen tutarının bütçe tertibine uygun
olarak ödenmesi, ödenek üstü ödeme yapılmaması ve ödemenin doğru muhasebe
hesaplarından yapılmasıdır.
(5) Şirketler, imzalayacakları mutabakat belgesine kayıt
kesinleştirmeye konu işlemlerin oluşturulan kontrol sistemi çerçevesince kontrol
edildiğini, kasıt, kusur veya ihmalleri dolayısıyla oluşabilecek bütün
zararlardan sorumlu olduklarına dair beyannameyi ekler.
(6) Veri gönderim ve bildirim yükümlülüğünü, devlet
katkısının hesaplanması ile devlet katkısına ilişkin mahsuplaşma ve iade
işlemlerinde sorumluluklarını gereği gibi yerine getirmeyen şirketlerin,
katılımcıların hak ve menfaatlerini tehlikeye soktukları kabul edilir ve
şirketlere, yaptıkları ihlalin mahiyetine göre Kanunun 14 üncü ve 22 nci
maddelerinde belirtilen müeyyideler uygulanır.
Zararların karşılanması
MADDE 14 – (1) Ödenen katkı payının şirketçe zamanında
bildirilmemesi, eksik bildirilmesi, doğruluğunun sağlanamaması veya ilgili
verinin emeklilik gözetim merkezince tutarlılığının ya da devlet katkısı hesabı
yapılmasına imkan verdiğinin teyid edilememesi ve benzeri nedenlerle
katılımcıya gecikmeli şekilde ödenen devlet katkısının gecikme dönemine ilişkin
varsa getirisi, eksik ödemeye konu devlet katkısının katılımcının devlet
katkısı hesabına ödendiği tarihi müteakip iki iş günü içinde şirket tarafından
katılımcının bireysel emeklilik hesabına ödenerek birikimlerine ilave edilir.
(2) Bir katkı payının şirket hesaplarına nakden intikal
ettiği ayın sonunu müteakip bir yıllık süre geçtikten sonra, ödenmesi gereken
bir devlet katkısı bulunduğunun tespiti halinde, bu tutar ve bunun gecikme
dönemine ilişkin getirisi şirket tarafından katılımcının bireysel emeklilik
hesabına ödenerek birikimlerine ilave edilir. Katılımcının sözleşmeye ilişkin
bilgilerindeki herhangi bir değişikliği şirkete geç bildirmesi nedeniyle şirket
tarafından karşılanacak olan zararın hesaplamasında, katılımcının ilgili
bilgileri şirkete bildirim tarihi gecikme döneminin başlangıç tarihi olarak
alınır.
(3) Şirketlerce, 6 ncı ve 7 nci maddeler kapsamındaki yatırıma
yönlendirme ve aktarım yükümlülüklerinin zamanında yerine getirilmemesi
durumunda, ilgili tutarlar için işlem bazında söz konusu yükümlülüklerin yerine
getirilmesine ilişkin sürenin sona erdiği tarih ile bu yükümlülüklerin yerine
getirildiği tarih arasındaki süreye 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesinde
belirtilen gecikme zammı oranı uygulanarak hesaplanacak tutar katılımcının
devlet katkısı hesabına ilave edilir.
(4) Emeklilik gözetim merkezinin, hesaplarına intikal eden
devlet katkısını süresi içinde şirketlere göndermemesi durumunda, bu tutara
Müsteşarlığın ödeme yaptığı tarihten emeklilik gözetim merkezi tarafından
şirketlere ödeme yapılan tarihe kadar geçen süre için 6183 sayılı Kanunun 51
inci maddesinde belirtilen gecikme zammı oranı uygulanır ve hesaplanan tutar
genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere Müsteşarlık hesaplarına ödenir.
(5) Emeklilik gözetim merkezinin bu Yönetmelikte belirtilen
bildirim, hesaplama, kontrol ve ödeme gibi sorumluluklarını belirlenen esaslar
doğrultusunda yerine getirmemesi nedeniyle oluşan zararlar emeklilik gözetim
merkezi tarafından karşılanır.
(6) Bu Yönetmelik kapsamında zararların karşılanmasında
kullanılacak getiriye ilişkin hesaplama, ilgili devlet katkısının yatırıma
yönlendirilmesinde kullanılan fonun pay değerinde ilgili sürede meydana gelen
artış dikkate alınmak suretiyle yapılır.
(7) Başka bir şirket tarafından emeklilik gözetim merkezine
eksik veya yanlış gönderilen veriler nedeniyle vergi dairesine ödeme yapmak
durumunda kalan şirketin, vergi dairesine ödemiş olduğu gecikme zammı tutarı ve
varsa katılımcının sistemden ayrılması nedeniyle devlet katkısı hesabından
alamadığı durumda vergi dairesine ödediği devlet katkısı tutarı, haksız ödemeye
sebebiyet veren şirketler tarafından, konuyla ilgili bildirimin kendisine
ulaşmasını takip eden 5 iş günü içerisinde haksız devlet katkısı ödemesini
yapan emeklilik şirketine ödenir.
Vergi dairesine bildirim
MADDE 15 – (1) Bu Yönetmelik kapsamında emeklilik gözetim
merkezi tarafından vergi dairesine yapılacak bildirimlerde, amme alacağının
tutarı, vadesi, amme borçlusunun adı soyadı/unvanı, vergi kimlik numarası,
adresi ve bağlı bulunulan vergi dairesi müdürlüğü bilgilerine yer verilir.
Denetim
MADDE 16 – (1) Devlet katkısının hesaplanmasına, ödenmesine
ve hakedilmeyen veya şirketlerce haksız olarak tahsil edilen tutarların iade
veya mahsup edilmesine, şirket hesaplarına intikal eden devlet katkılarının
şirketlerce ilgili fonlara intikal ettirilmesine ilişkin iş ve işlemler
Müsteşarlık denetim birimince yılda en az bir kez denetlenir.
(2) Devlet katkısının yatırıma yönlendirilmesinde
kullanılacak fonlara ilişkin denetim Sermaye Piyasası Kurulu tarafından
gerçekleştirilir.
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 17 – (1) 29/12/2012 tarihli ve 28512 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan Bireysel Emeklilik Sisteminde Devlet Katkısı Hakkında
Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.
Yıl ekleme
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) 1/1/2013 tarihinden önce sisteme girmiş
ve 1/1/2016 tarihi itibarı ile sözleşmesi yürürlükte olan katılımcıların
emeklilik sözleşmelerine, sözleşmenin sisteme giriş tarihine göre 1/1/2013
tarihi itibarıyla hesaplanan sistemde kalma süresi dikkate alınarak,
katılımcının devlet katkısına esas hak kazanma sürelerinin hesaplanması
bakımından, bir defaya mahsus olmak üzere 6327 sayılı Kanunun geçici 2 nci
maddesinde belirtilen yıl eklemesi yapılır. Buna göre, katılımcının ilgili
sözleşmesine ilişkin devlet katkısına hak kazanmaya esas süresine, 1/1/2013
tarihi itibarıyla ilgili sözleşmede;
a) Üç yıldan fazla ancak altı yıl veya daha az süreyle
kalınmış olması halinde bir yıl,
b) Altı yıldan fazla ancak on yıl veya daha az süreyle
kalınmış olması halinde iki yıl,
c) On yıldan fazla kalınmış olması halinde üç yıl,
1/1/2016 tarihinde eklenir.
Fazla ödenen tutarların iadesi
GEÇİCİ MADDE 2 – (1) 1/1/2013 ile bu maddenin yürürlük
tarihi arasında,
a) Müsteşarlığa ödenmesi gereken hak kazanılmayan devlet
katkısı tutarından fazla yapılan ödemeler,
b) Hem Müsteşarlığa hem de vergi dairesine hak kazanılmayan
devlet katkısı olarak yapılan ödemeler,
c) Hak kazanılmayan devlet katkısı olarak Müsteşarlık
hesabına yapılan ödemenin ayrıca haksız ödenen devlet katkısı olduğunun da
tespit edilmesi nedeniyle tekrardan şirketin bağlı olduğu ilgili vergi
dairesine yapılan haksız ödemeler,
ç) Haksız devlet katkısı olarak vergi dairesine ödenmesi
gerekirken Müsteşarlığa yapılan ve sonrasında tekrardan haksız ödeme kapsamında
vergi dairesine yapılan haksız ödemeler,
kapsamında Müsteşarlık hesabına şirketlerce yapılan
ödemelerden, emeklilik gözetim merkezi tarafından, şirketlerce iletilen veri
üzerinden, yapılan incelemenin sonucunda fazla veya yersiz ödendiği tespit
edilenler, söz konusu incelemenin sonucu ile birlikte şirketlerce Müsteşarlığa
başvuruda bulunulması halinde bir defaya mahsus olmak üzere tek seferde
Müsteşarlıkça iade edilir. Bu ödemeler, söz konusu iade ödemeleri için
Müsteşarlık bütçesine ayrıca konulan bütçe tertibindeki ödenekten karşılanır.
Fazladan ödenen tutarlar için faiz ödenmez. Bu konudaki esas ve usuller
Müsteşarlıkça belirlenir.
Devlet katkısı hesaplamasına dahil edilmesi gereken ödemeler
GEÇİCİ MADDE 3 – (1) Bu Yönetmeliğin yürürlük tarihi
itibarıyla yürürlükte olan sözleşmeler için, 1/1/2013-1/4/2016 tarihleri
arasında, devlet katkısı almış olması gereken bir katkı payı tutarının, devlet
katkısı hesaplamasına dahil edilmemiş olması veya devlet katkısı hesaplamasına
dahil edilmekle birlikte, tamamen veya kısmen devlet katkısı almamış olması
veya sehven haksız devlet katkısı bildirimine konu edilmesi halinde; ilgili
katkı payı tutarı, bir defaya mahsus olmak üzere, 30/9/2016 tarihine kadarki
devlet katkısı hesaplamalarında dikkate alınır. İlgili ödemelerden mutabakatta
hatalı olarak belirlenmiş olanların tekrar hesaplamaya dahil edilebilmesi için
şirketler tarafından söz konusu ödemeye ilişkin hesaplama talebinin emeklilik
gözetim merkezine iletilmesi gerekir. Bu konudaki esas ve usuller Müsteşarlıkça
belirlenir.
Hak kazanma oranı mutabakatı
GEÇİCİ MADDE 4 – (1) Emeklilik gözetim merkezi ile şirketler
arasında 8 inci maddenin birinci ve ikinci fıkrası kapsamında 1/1/2016
tarihinden önce gerçekleştirilen ayrılma işlemlerinde kullanılan hak kazanma
oranlarının tespitine ilişkin ek bir mutabakat belgesi imzalanır.
Yürürlük
MADDE 18 – (1) Bu Yönetmeliğin 12 nci maddesinin üçüncü fıkrası
1/1/2016 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yayımı tarihinde, diğer
hükümleri 1/4/2016 tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 19 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Hazine
Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakan yürütür.
12 Şubat 2016
Resmî Gazete
Sayı : 29622
TEBLİĞ
Başbakan Yardımcılığı (Hazine Müsteşarlığı)’ndan:
TÜRK PARASI KIYMETİNİ KORUMA HAKKINDA 32 SAYILI KARARA İLİŞKİN TEBLİĞ (TEBLİĞ NO: 2006-32/32)’DE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR TEBLİĞ
MADDE 1 – 22/9/2006 tarihli ve 26297 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara İlişkin
Tebliğ (Tebliğ No: 2006-32/32)’in 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının mülga
(d) bendi aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.
“d) Müşterileriyle aynı iş günü içerisinde transfer
talimatlarını vermesi veya işleme konu fiziki teslimatın yapılması şartıyla
banka transferleri yoluyla yabancı para almak, satmak ve ayrı cins yabancı
paralarla değiştirmek.”
MADDE 2 – Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 3 – Bu Tebliğ hükümlerini Hazine Müsteşarlığının bağlı
olduğu Bakan yürütür.
23 Şubat 2016
Resmî Gazete
Sayı : 29633
YÖNETMELİK
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumundan:
SİSTEMİK ÖNEMLİ BANKALAR HAKKINDA YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç ve Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve kapsam
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, sistemik önemli
bankaların belirlenmesine, bu bankaların sistemik önemli banka tamponu olarak
bulundurmaları gereken ilave çekirdek sermaye ile tabi olacakları diğer
yükümlülüklere ve ilave çekirdek sermaye gereksiniminin karşılanamaması halinde
yapılacak işlemlere ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.
Dayanak
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, 19/10/2005 tarihli ve 5411
sayılı Bankacılık Kanununun 43 üncü ve 93 üncü maddelerine dayanılarak
hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Alt gösterge: Göstergeleri oluşturan alt kalemleri,
b) Bağlantılılık skoru: Bankanın bağlantılılık kriteri
dikkate alınarak hesaplanan skorunu,
c) Banka: Kanunun 3 üncü maddesinde tanımlanan bankayı,
ç) Büyüklük skoru: Bankanın büyüklük kriteri dikkate
alınarak hesaplanan skorunu,
d) Eşik skor: Sistemik önemli bankaların gruplandırılmasında
kullanılan ve grup skor aralıklarının başlangıç ve bitişini temsil eden genel
skor büyüklüklerini,
e) Gösterge: Büyüklük, bağlantılılık, karmaşıklık ve ikame
edilemezlik kriterlerini oluşturan alt kalemleri,
f) Gösterge temelli yaklaşım: Büyüklük, bağlantılılık, ikame
edilemezlik ve karmaşıklık kriterlerini temsil eden göstergeler dikkate
alınarak bankaların sistemik önemliliklerinin ölçülmesine dayalı yaklaşımı,
g) İkame edilemezlik skoru: Bankanın ikame edilemezlik
kriteri dikkate alınarak hesaplanan skorunu,
ğ) Kanun: 5411 sayılı Bankacılık Kanununu,
h) Karmaşıklık skoru: Bankanın karmaşıklık kriteri dikkate
alınarak hesaplanan skorunu,
ı) Kriter: Göstergelerden oluşan ve sistemik önemliliğin
belirlenmesinde kullanılan büyüklük, bağlantılılık, ikame edilemezlik ve
karmaşıklık ölçütlerinden her birini,
i) Kurul: Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulunu,
j) Kurum: Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunu,
k) Mali kesim kuruluşları: Kanunun 3 üncü maddesinde
tanımlanan kredi kuruluşlarını ve finansal kuruluşları,
l) Özkaynak: 5/9/2013 tarihli ve 28756 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan Bankaların Özkaynaklarına İlişkin Yönetmelik uyarınca
hesaplanan özkaynağı,
m) Risk ağırlıklı varlıklar tutarı (RAVT): 5/11/2013 tarihli
ve 28812 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Sermaye Koruma ve Döngüsel Sermaye
Tamponlarına İlişkin Yönetmeliğin 3 üncü maddesinde tanımlanan risk ağırlıklı
varlıklar tutarını,
n) Seviye 3 varlıklar: 30/12/2012 tarihli ve 28513 ikinci
mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gerçeğe Uygun Değer Ölçümüne İlişkin
Türkiye Finansal Raporlama Standardı (TFRS 13) Hakkında Tebliğ (Sıra No: 5)’e
göre Seviye 3 olarak kabul edilen varlıkları,
o) Sistemik önemli banka: 5 inci madde çerçevesinde sistemik
önemli banka olarak kabul edilen bankaları,
ö) Sistemik önemli banka tamponu: Sermaye Koruma ve Döngüsel
Sermaye Tamponlarına İlişkin Yönetmelik hükümlerine göre hesaplanan sermaye
tamponlarından farklı olarak, sistemik önemli bankaların bulundurmaları
beklenen ilave çekirdek sermaye tutarını,
p) Sistemik önemli banka tamponu oranı: Sistemik önemli banka
tamponu olarak bulundurulması gereken ilave çekirdek sermayenin hesaplanmasında
esas alınan oranı,
r) Sistemik önemlilik eşik skoru: Bankaların sistemik önemli
olarak belirlenmelerinde kullanılan asgari genel skor büyüklüğünü,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Sistemik Önemli Bankaların Belirlenmesi ve Gruplanması
Sistemik önemlilik derecesinin hesaplanması
MADDE 4 – (1) Bankaların sistemik önemliliklerinin
belirlenmesinde gösterge temelli yaklaşım kullanılır. Bu yaklaşımda büyüklük,
bağlantılılık, karmaşıklık ve ikame edilemezlik kriterleri ile bu kriterlere
ait göstergeler ve alt göstergeler dikkate alınır.
(2) Bankanın sistemik önemliliğine dair genel skoru
aşağıdaki sıra ile hesaplanır.
a) Banka gösterge tutarı, o göstergeye ait olan ve Ek’teki
tabloda yer alan alt göstergelerin tutarlarının toplamıdır.
b) Banka gösterge skoru, banka gösterge tutarının, tüm
bankaların o göstergeye ait tutarları toplanarak bulunan sektör gösterge
tutarına bölünmesi ve 10.000 ile çarpılması suretiyle hesaplanır.
Banka gösterge skoru = Banka gösterge tutarı/Sektör gösterge
tutarı*10.000
c) Banka kriter skoru, o kritere ait olan ve Ek’teki tabloda
yer alan göstergelerin skorlarının eşit ağırlıklı ortalamasıdır.
ç) Banka genel skoru; büyüklük kriter skoru %40,
bağlantılılık kriter skoru %20, karmaşıklık kriter skoru %20, ikame edilemezlik
kriter skoru %20 oranında dikkate alınmak üzere, kriter skorlarının ağırlıklı
ortalaması bulunarak hesaplanır.
d) İkame edilemezlik kriter skoru 500’den büyük olamaz.
(3) Alt göstergelere ait tutarlar, 8/11/2006 tarihli ve
26340 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bankaların Konsolide Finansal
Tablolarının Düzenlenmesine İlişkin Tebliğin 5 inci maddesinin birinci fıkrası
uyarınca konsolide olarak hesaplanır.
(4) Konsolide finansal tablo hazırlama yükümlülüğü
bulunmayan bankalar için, alt göstergelere ait tutarlar solo olarak hesaplanır.
Sistemik önemli bankaların belirlenmesi ve gruplanması
MADDE 5 – (1) 4 üncü madde kapsamında hesaplanan genel
skoru, sistemik önemlilik eşik skorunun üzerinde yer alan bankalar sistemik
önemli banka olarak kabul edilir ve bu bankalar genel skorlarına göre sistemik
önem derecelerini temsil eden üç gruba ayrılır. Sistemik önemli bankaların
belirlenmesi ve gruplanmasına esas teşkil edecek eşik skorlar ve grup skor
aralıkları Kurulca belirlenir. Grupların skor aralıklarının eşit olması
esastır.
(2) Sistemik önemliliğin belirlenmesinde banka için
hesaplanan genel skor esas olmakla birlikte; Kurul, sistemik önemliliğe etki
edebilecek sair hususları da değerlendirerek, sistemik önemli bankalara ait
gruplamayı değiştirmeye ve bir bankayı sistemik önemli banka gruplarına dahil
etmeye veya bu gruplardan çıkarmaya yetkilidir.
(3) Sistemik önemli bankalar her yıl, bir önceki yılın
Aralık ayı konsolide verileri kullanılarak belirlenir ve gruplanır.
(4) Sistemik önemli banka statüsü belirlemenin yapıldığı
yıldan sonraki yıl için geçerlidir. Sistemik önemli bankalar her yıl bu
Yönetmelikte yer alan hususlar çerçevesinde Kurulca yeniden belirlenir.
(5) Sistemik önemli bankaların, sistemik önemliliklerinin
daha fazla artmasını önlemek amacıyla, en yüksek önemlilik derecesini ifade
eden grubun üstünde yer almak üzere boş bir grup oluşturulur. Yapılacak
değerlendirmede sistemik önemliliğinin arttığı ve genel skoru, boş grup için
öngörülen eşik skoru aştığı tespit edilen bankalar, bir sonraki yıl için boş
gruba alınır ve bu süre için geçerli olmak üzere yeni bir boş grup oluşturulur.
Sistemik önemli bankalara ait gruplamanın gözden geçirilmesi
MADDE 6 – (1) Birleşme, bölünme ve devir gibi, bankaların
sistemik önemliliklerinde değişiklik yapması muhtemel bir işlemin gerçekleşmesi
halinde, ilgili bankaların gruplanması ve tabi oldukları yükümlülükler, Kurulca
yeniden belirlenir.
Sistemik önemliliğin belirlenmesinde kullanılan yöntemin
güncellenmesi
MADDE 7 – (1) Bankaların sistemik önemliliklerinin
belirlenmesinde kullanılan yöntem ile eşik skorlar ve grup skor aralıkları yeni
yaklaşımların ve sektörel gelişmelerin dikkate alınması amacıyla Kurulca uygun
görülen hallerde güncellenebilir. Yöntem, eşik skorlar ve grup skor
aralıklarının, sistemik önemli bankaların ilk kez belirlendiği tarihten
itibaren üç yıl boyunca değiştirilmemesi esastır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Sistemik Önemli Bankalara Ait Yükümlülükler, Uyumsuzluk,
Hesaplama ve Bildirim Dönemi
Sistemik önemli banka tamponu
MADDE 8 – (1) Sistemik önemli bankalar, belirlemenin
yapıldığı yıldan sonraki yıl için sistemik banka tamponu bulundurmakla
yükümlüdür.
(2) Sistemik önemli bankalar için ilave çekirdek sermaye
tutarı, bu bankaların konsolide bazda hesapladıkları çekirdek sermayelerinin
28/6/2012 tarihli ve 28337 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bankaların Sermaye
Yeterliliğinin Ölçülmesine ve Değerlendirilmesine İlişkin Yönetmeliğin 29 uncu
maddesi uyarınca sağlanması gereken çekirdek ve ana sermaye yeterliliği
oranları ile sermaye yeterliliği standart oranını karşılamak üzere
kullandıkları çekirdek sermaye tutarını aşan kısmıdır.
(3) Sistemik önemli bankalar için ilave çekirdek sermaye
gereksinimi, Sermaye Koruma ve Döngüsel Sermaye Tamponlarına İlişkin
Yönetmeliğin 4 üncü maddesinde belirtilen ve konsolide bazda hesaplanacak olan
ilave çekirdek sermaye gereksinimine ek olarak, bankanın bulunduğu gruba
karşılık gelen ve aşağıdaki tabloda yer alan sistemik önemli banka tamponu
oranının konsolide RAVT ile çarpımı sonucu bulunacak tutarı ifade eder.
4. Grup (Boş)
|
%3
|
3. Grup
|
%2
|
2. Grup
|
%1,5
|
1. Grup
|
%1
|
(4) 5 inci madde çerçevesinde yeni bir boş grup
oluşturulması halinde, bu gruba uygulanacak sistemik önemli banka tamponu oranı
Kurulca belirlenir.
(5) Sistemik önemli bankaların tabi olacakları diğer
yükümlülükler Kurulca belirlenir.
Uyumsuzluk
MADDE 9 – (1) Sistemik önemli bankalar için
ilave çekirdek sermaye tutarının, ilave çekirdek sermaye gereksiniminden daha
düşük olması halinde, ilgili bankaya, söz konusu yükümlülüğe tabi oldukları yıl
için Sermaye Koruma ve Döngüsel Sermaye Tamponlarına İlişkin Yönetmeliğin 5
inci, 6 ncı ve 7 nci maddeleri kıyasen uygulanır.
Hesaplama ve bildirim dönemi
MADDE 10 – (1) Bankalar, 4 üncü madde kapsamında
yapılacak hesaplamaya ilişkin raporlamalarını, yıllık bazda yaparlar. Sistemik
önemli bankalar 8 inci madde kapsamında yapılacak hesaplamalarını, belirlemenin
yapıldığı yılı takip eden takvim yılının konsolide sermaye yeterliliği standart
oranı hesaplama ve bildirimleriyle aynı dönem ve tarihlerde, bu standart orana
ilişkin tablolar içerisinde Kuruma bildirmek zorundadır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Sistemik önemli bankaların ilk kez belirlenmesi ve geçiş
sürecine ilişkin hususlar
MADDE 11 – (1) Sistemik önemli bankalar, ilk kez
2014 yılı Aralık ayına ait konsolide veriler dikkate alınarak belirlenir. Bahse
konu bankalar, bu Yönetmelik kapsamında belirlenen yükümlülükleri 31/3/2016
tarihi itibarıyla yerine getirmek zorundadırlar.
Sistemik önemli banka tamponu oranlarında geçiş süresi
MADDE 12 – (1) Sistemik önemli banka tamponu
oranı, 1/1/2019 tarihine kadar her yıl için aşağıdaki tabloda yer verilen
oranlarda uygulanır.
Gruplar
|
Sistemik Önemli Banka Tamponu Oranları (%)
| ||
2016
|
2017
|
2018
| |
4. Grup (Boş)
|
0,75
|
1,5
|
2,25
|
3. Grup
|
0,5
|
1
|
1,5
|
2. Grup
|
0,375
|
0,75
|
1,125
|
1. Grup
|
0,25
|
0,5
|
0,75
|
Yürürlük
MADDE 13 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde
yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 14 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu Başkanı yürütülür

Hiç yorum yok:
Yorum Gönder